Medalierstwo z lat 1700–1799 w zbiorach Muzeum Narodowego we Wrocławiu - Muzeum Narodowe we Wrocławiu, Dolnośląskie, Wrocław

Prezentacja XVIII-wiecznych medali, plakiet, żetonów i tłoków medalowych z kolekcji wrocławskiego Muzeum Narodowego.

Fani medalierstwa (i nie tylko) obejrzeć mogą prace takich twórców jak Jean Dassier, Matthäus Donner, Jean Duvivier, Nicolas-Marie Gatteaux, Johann Philipp Holzhaeusser czy Franz Andreas Schega. Medale przedstawiają władców oraz członków ich rodzin, urzędników, dowódców wojskowych, osoby duchowne, naukowców i wynalazców, pisarzy, aktorki i aktorów, malarzy, wydarzenia zarówno aktualne im czasowo, jak i te już „historyczne”. Wśród eksponatów są medale i żetony, które powstały jako części serii tematycznych, a także medale nagrodowe, dzieła medalierskie alegoryczne, religijne, z kalendarzami, satyryczne. Wiele obiektów stanowiło część serii medalierskich, wśród nich na uwagę zasługują te dotyczące władców Lotaryngii.

Wystawa jest kolejną z serii ekspozycji prezentujących bogate zbiory sztuki medalierskiej wrocławskiego muzeum. Tym razem pokazane zostały arcydzieła sztuki medalierskiej upamiętniające najważniejsze wydarzenia XVIII w. odbywające się Wrocławiu i na Śląsku.

„To rodzaj niezwykłej metalowej »kroniki« powstałej dzięki talentowi ich twórców, którzy to na małej powierzchni potrafili zawrzeć tak wiele treści oraz symbolicznych przedstawień” – mówi dr hab. Piotr Oszczanowski, dyrektor Muzeum Narodowego we Wrocławiu. „Zobaczymy dostojnych bohaterów, brzemienne w skutkach wydarzenia historyczne, wyjątkowe uroczystości i spektakularne fundacje – jednym słowem to wszystko, czym wówczas żyły XVIII-wieczny Wrocław, Śląski i Europa. O tym się mówiło, to się komentowało”.

Wydawanym medalom i żetonom często towarzyszyły opracowania książkowe zawierające objaśnienia znajdujących się na nich przedstawień i wydarzeń, które upamiętniały.

„Ciekawostką są tzw. numizmaty śrubowe, które składały się z dwóch części, a w ich środku umieszczano miniatury olejne, które z czasem zastąpiono grafikami” – mówi Magdalena Karnicka, kuratorka wystawy. „Początkowo jako »opakowanie« wykorzystywane były monety, głównie obiegowe srebrne talary, które były przepoławiane i gwintowane. Powstawały w Niemczech – przede wszystkim w wytwórniach w Aug­sburgu i w Norymberdze, na terenie krajów wchodzących w skład Cesarstwa Habsburgów, we Francji, Wielkiej Brytanii, Włoszech, a także poza Europą – w Chinach. Zamawiano je z okazji ślubów, chrztów, wydarzeń historycznych, niektóre zawierały sceny religijne”.

Medale, plakiety, żetony oraz tłoki medalowe pokazane na wystawie gromadzone były w kolekcji MNWr od 1947 r. Zostały podarowane przez osoby prywatne, przekazane z różnych instytucji lub zakupione. Dwadzieścia pięć obiektów, w tym wszystkie tłoki medalowe, pochodzi z dawnych zbiorów niemieckich.

„Wśród zabytków medalierskich z XVIII w. pojawiają się i takie, które upamiętniają ważne wydarzenia związane z historią Polski, np. medale nagrodowe Orderu Orła Białego, medal w rocznicę śmierci Augusta III Wettyna, medale dotyczące reform Stanisława Augusta Poniatowskiego, medal z okazji uchwalenia Konstytucji 3 Maja. Jednak najwięcej jest tych związanych ze Śląskiem i Wrocławiem” – mówi Piotr Oszczanowski, dyrektor MNWr. „Wyjątkowym przykładem są medale powstałe z okazji założenia Akademii Leopoldyńskiej we Wrocławiu (1702) lub wybudowania nowego gmachu Gimnazjum Marii Magdaleny we Wrocławiu (1710)”.

Wystawie towarzyszyć będzie katalog.